Cookies op websites van de FNV

De FNV gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de websites zo goed mogelijk te laten functioneren. Deze cookies gebruiken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig. Daarnaast maken we gebruik van marketing cookies om de website op jouw voorkeuren af te stemmen. Hiervoor kun je onderstaand toestemming geven. Je kunt je instellingen altijd weer wijzigen op de pagina over de cookies.

Functionele & analytische cookies: Cookies die nodig zijn om te zorgen dat de website naar behoren werkt en om analyse uit te voeren

Marketing cookies

:

Deze cookies gebruiken we om de website op jouw voorkeur af te stemmen.

Besmetting met corona en werk

Bekijk de veelgestelde vragen

Wij krijgen veel vragen van onze leden over het coronavirus. Hier vind je ons overzicht van de meest gestelde vragen en antwoorden over hoe jij je kunt beschermen. En ook wat jouw werkgever moet doen en laten om te zorgen dat jij veilig en gezond kunt werken.

Klik op het onderwerp waar je meer over wilt weten

Mijn werkplek en corona
Beschermen tegen het coronavirus
Je bent (mogelijk) besmet met het coronavirus
Iemand in mijn naaste omgeving is (mogelijk) besmet
Vakantie en reizen en het coronavirus

 

Mijn werkplek en corona

Iedereen wordt opgeroepen zoveel mogelijk thuis te werken of de werktijden te spreiden. Maar als dat in jouw werk niet mogelijk is en er meer dan 100 mensen op jouw locatie werken, gelden de regels van het RIVM. Op dit moment adviseren zij om geen afdelingen, fabrieken of organisaties te sluiten als er meer dan 100 mensen naast elkaar werken. 

Je werkgever moet wel zorgen voor een veilige en gezonde werkplek. Hij moet hiervoor de risico’s in kaart brengen, beoordelen en passende maatregelen nemen, zoals het geven van voorlichting en zorgen voor voldoende zeep en tissues op toiletten. 

Je kunt ook met je werkgever overleggen hoe hij de risico’s op besmetting verder kan verkleinen. Bijvoorbeeld door extra aandacht te besteden aan de schoonmaak van spullen waarmee besmetting makkelijker wordt overgedragen. Denk aan deurkrukken, toetsenborden of telefoons. Ook moet hij zorgen voor duidelijke communicatie over hygiënemaatregelen en instructies over handen wassen.

Nee, je werkgever of manager mag je niet verplichten om naar je werk te komen. Dat is de richtlijn vanuit het ministerie van Volksgezondheid.

Een virus heeft altijd een mens of dier nodig om in leven te blijven en zich te kunnen vermenigvuldigen. Buiten een lichaam kan een virus maar kort overleven. Hoe lang dat bij het coronavirus is weten we nog niet. Dit kan variëren van enkele uren tot enkele dagen. Dat is afhankelijk van het soort oppervlak, de temperatuur en de luchtvochtigheid. Een oppervlak dat mogelijk besmet is kun je eenvoudig reinigen met een gewoon schoonmaakmiddel. Was daarna je handen met water en zeep.

Ter vergelijking de informatie van UMCG over normale griepvirussen: Op harde niet poreuze oppervlaktes kan een griepvirus 24 tot 48 uur overleven. Maar je kunt het beste 48 uur aanhouden. Op papier of kleding kan het 8 tot 12 uur overleven.

Nee. Dit is nooit toegestaan. Dit zijn medische gegevens en daarom dus privacy gevoelige informatie. Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens mag een werkgever deze medische informatie niet vragen of vastleggen. Je mag een koortsscan dus weigeren. Het is echter wél toegestaan dat de bedrijfsarts je test op corona.

Verhoging hoeft niet te wijzen op besmetting met het coronavirus. Het kan ook zijn dat iemand van nature een hogere lichaamstemperatuur heeft of een gewone griep of verkoudheid heeft. Het doen van koortsmetingen lijkt op dit moment onvoldoende effectief om de inbreuk op de privacy van de werknemer te rechtvaardigen.

Onthoud ondertussen wel dat iedereen in Nederland is opgeroepen om thuis te blijven met verhoging of koorts. Als je twijfelt, neem dan zelf je temperatuur op voordat je naar je werk gaat. Heb je verhoging of koorts, ga dan niet naar je werk. 

Heb je last van milde gezondheidsklachten (niezen, keelpijn, loopneus, licht hoesten, verhoging tot 38 graden), blijf dan thuis. De regering adviseert sowieso om tot en met 6 april 2020 zo veel mogelijk thuis te werken. Overleg daarom met je werkgever of thuiswerken mogelijk is en maak hier verdere afspraken over. Je werkgever moet zorgen dat je een veilige en gezonde werkplek hebt en maatregelen nemen die de kans op besmetting reduceren. Doet hij dat niet, dan kun je hem hierop aanspreken. 

Het is niet verstandig zomaar weg te blijven van je werk. Dit kan als ‘werkweigering’ worden opgevat. Als de werkgever vindt dat je niet kunt thuiswerken en hij aan alle voorwaarden – veilige en gezonde werkplek – heeft voldaan, dan kun je verplicht worden naar je werk te komen. 

Een reiskostenvergoeding is een onkostenvergoeding, maar in sommige situaties ook een looncomponent. De werkgever moet je die daarom ook bij ziekte of langdurig thuiswerken uitbetalen. Wel hanteert de belastingdienst een maximum periode waarin de vergoeding onbelast mag worden uitbetaald. Het is aan de werkgever om dit in de gaten houden. In de meeste gevallen kan een reiskostenvergoeding worden stopgezet zodra er geen reiskosten meer worden gemaakt, doordat je als werknemer langdurig thuiswerkt of ziek bent. De reiskostenvergoeding mag dan nog doorlopen in de lopende maand en de daaropvolgende maand. Ben je hersteld of mag je weer naar je werk? Dan wordt de onbelaste vaste reiskostenvergoeding weer betaald vanaf de eerste nieuwe maand die volgt op dit moment. Let op! Op deze regeling kan in de arbeidsvoorwaarden of in een cao worden afgeweken. Je werkgever moet zich altijd houden aan de geldende cao.

Dit hangt af van de afspraken in je cao, je arbeidsovereenkomst of de bedrijfsregeling. Soms staat in een van de afspraken dat je zowel met ov als met de auto mag komen omdat je over beide reiskostenvergoeding krijgt. Maar soms is er niets geregeld. In dat geval is het redelijk om in ieder geval de bij jou bedrijf geldende reiskostenvergoeding voor woon-werkverkeer met de auto te krijgen. Vraag meer duidelijkheid over deze afspraken aan je werkgever.

Beschermen tegen het coronavirus

Je werkgever moet ervoor zorgen dat je veilig kunt werken in een veilige omgeving. Ook als je voor je werk bij mensen over de vloer komt. Als dat in jouw beroep het geval is, moet je werkgever van te voren checken of er daar mensen zijn met klachten. Je werkgever moet afspraken maken met de klanten over de hygiëne maatregelen, zodat jij een veilige werkplek hebt. Hebben mensen klachten? Spreek dan met je werkgever af dat je alleen spoedeisende werkzaamheden doet. Als je twijfelt aan de maatregelen van je werkgever, kun je overleggen met de bedrijfsarts of de or/pvt (als die in jouw organisatie/bedrijf aanwezig is).

De klanten bij wie je werkt moeten ook de hygiëne maatregelen van het RIVM naleven. Vraag de klant bijvoorbeeld of hij/zij in een andere ruimte wil gaan zitten, zodat je in elk geval 1,5 meter afstand houdt. Moet je samen met een collega iets doen, neem ook dan de hygiëne maatregelen in acht. Maak als dat mogelijk is je handen schoon voor en na een taak die je samen doet. 

Voor zover nu bekend verlopen besmettingen voornamelijk via luchtgebonden druppels (hoesten/niezen binnen een afstand van 2 meter). Overdracht via besmette materialen en (in)direct contact is ook wel beschreven, maar lijkt geen grote rol te spelen in de verspreiding van het virus. Wordt er volgens de voor de sector geldende schoonmaakprotocollen gewerkt, dan mag je ervan uitgaan dat het risico op besmetting klein is.

Het is voor schoonmakers in elk geval belangrijk handschoenen te dragen. Je huid is een barrière voor het virus, daar komt het virus dus niet doorheen. Maar als je wondjes hebt, kan het virus via die wondjes in je bloed terecht komen en kun je alsnog besmet raken. Je kunt ook besmet raken wanneer je het virus op je handen hebt gekregen en vervolgens zonder ontsmetting aan je neus, mond of ogen zit. Ook als je handschoenen aan hebt. De werkgever moet deze handschoenen verstrekken. Was je handen of gebruik handdesinfectie, nadat je je handschoenen hebt uitgedaan. Bij het uitdoen van je handschoenen kunnen je handen namelijk in contact komen met de buitenkant van je handschoenen.   

Ons advies is hetzelfde als dat je kunt vinden op de site van het RIVM: vermijd zoveel mogelijk contact met andere mensen. Vermijd grote gezelschappen en openbaar vervoer. Iedereen wordt dringend verzocht om bezoek aan mensen met gezondheidsproblemen te beperken. Houd de standaard hygiënemaatregelen in acht en blijf zeker uit de buurt van mensen die ziek zijn. Deze richtlijn van het RIVM is leidend en kan dus voor een gerechtvaardigd reden zorgen om je af te melden bij je werkgever in verband met het risico dat je loopt. 

Wij sluiten ons aan bij het advies van het RIVM: werk tot en met 6 april zo veel mogelijk thuis. Overleg met je werkgever of thuiswerken mogelijk is. Als je (milde) gezondheidsklachten hebt, moet je sowieso thuisblijven. Milde gezondheidsklachten zijn:

  • Niezen
  • Keelpijn
  • Loopneus
  • Licht hoesten
  • Verhoging tot 38 graden

Verergeren de klachten, neem dan telefonisch contact op met je huisarts.

Doe altijd dit:

  • Houd afstand van elkaar (anderhalve meter)
  • Was je handen grondig en regelmatig.
  • Hoesten en niezen? Altijd in de binnenkant van je elleboog. Nooit in je hand of in de lucht.
  • Gebruik alleen papieren zakdoekjes en gooi die weg na 1 maal gebruik.
  • Geen handen schudden.

Hiermee bescherm je je ook tegen virussen waardoor je griep of verkoudheid kunt oplopen.

Je werkgever moet zorgen voor een veilige werkplek. Werk je op een plek waar je kans loopt op besmetting? Dan moet je werkgever beschermingsmateriaal aanbieden. Als je werkgever je vraagt zelf beschermingsmateriaal te kopen, kun je die na afloop declareren. 

In het algemeen moet je werkgever al het mogelijke doen om besmetting te voorkomen. Werk als het kan thuis. Kan dit niet, zorg dan voor een goede hygiëne op de werkplek en zorg waar het kan, dat je 1.5 meter afstand houdt van je collega's. 

Daarnaast moet je werkgever zich houden aan de richtlijnen van het RIVM. Als je kucht, hoest en/of verkouden bent, geldt: blijf thuis. Sinds 23 maart is deze regel zelfs aangescherpt: is er iemand in je huishouden met klachten? Dan moet iedereen in het huishouden thuisblijven. Ook als je zelf geen klachten hebt. Deze regel geldt niet als je een cruciale beroep hebt of verantwoordelijk bent voor vitale processen. Dan moet je in de gaten houden wanneer je zelf ziek wordt.

Heb jij een ‘contactberoep’, zoals bijvoorbeeld kapper, nagelstylist, visagist, pedicure, schoonheidsspecialist of tatoeëerder? Ook dan moet je zaak in elk geval tot en met 6 april sluiten. Voor casino’s gelden dezelfde inmiddels maatregelen als voor de horeca, waardoor deze nu ook tot in elk geval 6 april gesloten zijn. Houd ook de site van de overheid in de gaten.

Werk als het kan thuis. Het is niet in alle functies mogelijk om thuis te werken. Dan moet je werkgever op de werkplek waar mogelijk maatregelen nemen om de kans op besmetting zo klein mogelijk te maken. Met je werkgever kun je in gesprek gaan over extra aandacht voor de schoonmaak van zaken waarmee besmetting makkelijker wordt overgedragen. Denk aan:

  • Direct na aankomst je handen wassen met water en zeep.
  • Deurkrukken, toetsenborden of telefoons.
  • Hygiënemaatregelen bekend maken binnen het bedrijf.
  • Instructie hoe de handen te wassen.
  • Zorg dat je in de kantine niet dicht bij je collega's zit, door bijvoorbeeld de tafels verder uit elkaar te zetten.
  • Probeer werktijden te spreiden, waardoor er niet te veel mensen tegelijk aan het werk zijn. Werkgevers mogen binnen redelijke grenzen en in overleg de werktijden aanpassen.
  • Ook pauzetijden kunnen gespreid worden, waardoor niet te veel mensen tegelijk in de kantine aanwezig zijn.

Je werkgever moet zorgen voor een veilige werkplek. Dat betekent dat hij maatregelen moet nemen om de kans op besmetting zo klein mogelijk te maken. De kosten voor eventuele middelen zoals zeep en papieren handdoekjes zijn voor rekening van de werkgever. Vraagt je werkgever om zelf middelen te kopen, dan moet hij die kosten aan je vergoeden.

Je mag je werk alleen onderbreken en deze onderbreking voortzetten als je vindt dat er sprake is van ernstig gevaar voor je eigen veiligheid of die van anderen. Je moet de situatie dus zelf beoordelen aan de hand van je kennis en ervaring. Als je je werk onderbreekt, dan moet je dit direct melden bij je leidinggevende of werkgever, zodat er maatregelen genomen kunnen worden om weer veilig je werk te kunnen doen.  Het recht om je werk te onderbreken bij ernstig gevaar staat in artikel 29 van de Arbowet. Dit recht heeft elke individuele werknemer en daarom kan het oordeel of er sprake is van ernstig gevaar van persoon tot persoon verschillen. Het ernstige gevaar moet bovendien acuut zijn. Dit betekent dat het ernstige gevaar zich voordoet terwijl je aan het werk bent en de Inspectie SZW (Arbeidsinspectie) niet tijdig kan optreden. De Inspectie SZW houdt toezicht op de naleving van de wet- en regelgeving op het gebied van arbeidsomstandigheden. Wanneer je vindt dat je werkgever te weinig doet om je te beschermen, dan kun je altijd een melding doen bij de Inspectie SZW (voorheen Arbeidsinspectie) over een onveilige situatie. Ook de ondernemingsraad kan deze melding doen.

Er is geen direct ernstig gevaar als je werkt zonder de juiste beschermingsmiddelen. Je loopt natuurlijk wel meer kans om besmet te raken en ziek te worden, maar bij een normale gezondheid is de kans op ernstige ziekte verschijnselen of overlijden voor zover nu bekend klein. Wanneer je tot een risicogroep behoort, overleg dan met je werkgever en/of de bedrijfsarts als er geen beschermingsmiddelen meer zijn. Het risico op ernstige klachten is dan groter. Als je twijfelt, neem dan contact op met de bedrijfsarts.

Je bent (mogelijk) besmet met het coronavirus

Nee, je werkgever of manager mag je niet verplichten om naar je werk te komen. Dat is de richtlijn vanuit het ministerie van Volksgezondheid.

Volgens de richtlijnen van het RIVM moet je thuis blijven bij milde verkoudheidsklachten: neusverkoudheid, loopneus, keelpijn, lichte hoest of verhoging tot 38 graden Celsius.In deze bijzondere situatie mag je werkgever je naar huis sturen als je op je werk verkoudheids- of griepverschijnselen vertoont.

Volgens het RIVM is er nog geen reden om aan te nemen dat het Coronavirus gevaarlijk is voor zwangere vrouwen of voor hun kindje. Het lijkt erop dat de ziekte bij zwangere vrouwen hetzelfde verloopt als bij anderen. Er is voor zover bekend geen verhoogd risico op miskraam of aangeboren afwijkingen. Ook wijst niets er op dat zwangere vrouwen het virus doorgeven aan hun kindje. Wel kan een besmette vrouw het virus na de bevalling aan de baby doorgeven. 

Het advies is voor zwangere vrouwen, net als voor iedereen, om goed je handen te wassen en zoveel mogelijk afstand tot andere mensen te bewaren om besmetting te voorkomen.

Werk jij nog en ben je zwanger? Dan gelden dezelfde richtlijnen voor werk en zwangerschap die altijd gelden. Dat betekent dat je recht hebt op onder andere extra pauzes, aanpassing van je werk of je werkomstandigheden als dat nodig is. Ook hoef je niet meer over te werken en onregelmatige of nachtdiensten te draaien. In sectoren waar de druk nu oploopt zoals in de zorg is het goed om hier op te letten om overbelasting tegen te gaan. Kijk voor meer informatie op onze werk & inkomenpagina over zwangerschap.

Je bent niet verplicht om te vertellen dat je corona hebt. Wanneer je het wel vertelt, dan mag je werkgever dit niet registreren of delen. Laat wel aan een (bedrijfs)arts weten dat je corona hebt. De (bedrijfs)arts kan dan contact opnemen met de GGD. De GGD kan dan in overleg met je werkgever maatregelen treffen voor op de werkvloer. Zo kan je werkgever dan zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving voor je collega’s.

Ben je ziek door corona dan gelden de gewone regels voor loondoorbetaling bij ziekte. Niet alleen als je werkt in Nederland, maar ook in het buitenland. Ben je op vakantie dan tellen de dagen waarop je ziek bent als ziektedagen en dus niet als vakantiedagen.

Iemand in mijn naaste omgeving is (mogelijk) besmet

Je werkgever kan je verplichten om thuis te werken als je:

  • niet ziek bent;
  • in staat bent om te werken;
  • beschikt over de faciliteiten om thuis te werken.

Wanneer je je huisgenoot intensief verzorgd moet worden, kun je een beroep doen op zorgverlof. Als een huisgenoot klachten heeft, moet iedereen in het huishouden van de overheid thuisblijven. Ook als je zelf geen klachten hebt. Deze regel geldt niet als je een cruciale beroep hebt of verantwoordelijk bent voor vitale processen. Dan moet je in de gaten houden wanneer je zelf ziek wordt.

  • Ben je niet ziek en voel je je goed genoeg om te werken? Bespreek dan met je werkgever de mogelijkheden om thuis te werken.
  • Is thuis werken onmogelijk, dan moet je werkgever over de periode waarin je in quarantaine zit je loon gewoon doorbetalen. Je werkgever kan je niet verplichten om vakantiedagen op te nemen.
  • Word je in die periode van quarantaine alsnog ziek, dan gelden de gewone regels voor doorbetaling van loon tijdens ziekte.

Vakantie en reizen en het coronavirus

  • Ben je op een zakelijke reis? Dan is het risico voor je werkgever. Je hoeft dan geen vakantiedagen op te nemen.
  • Ben je op vakantie? Dan krijg je je opgenomen vakantiedagen niet terug. Maar wordt door het uitreisverbod en de quarantaine je verblijf in dat gebied langer dan je geplande vakantie? Dan hoef je geen extra vakantiedagen op te nemen. Je volgt namelijk een opgelegde overheidsmaatregel.
  • Ga je privé op reis naar een risicogebied waarvoor al een negatief reisadvies was afgegeven in verband met het coronavirus, dan is dit je eigen verantwoordelijkheid. In dat geval word je langere verblijf verrekend met je vakantiedagen of je loon.

  • Het is belangrijk om je zorgen over je reis naar een risicogebied goed met je werkgever te bespreken.
  • Controleer altijd het reisadvies van het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Geeft dit ministerie een negatief (rood) reisadvies af dan kun je als werknemer de opdracht van je werkgever weigeren. In het geval van een advies ‘alleen noodzakelijke reizen’ (oranje), dan moet je werkgever, naast een goede motivering over de noodzakelijkheid, ook zorgen voor goede beschermingsmiddelen. Dat zal in de praktijk moeilijk haalbaar zijn voor een werkgever. Op grond daarvan zou je kunnen stellen dat je werkgever dit niet van je mag vragen. Dus ga voor een dergelijke opdracht in gesprek met je werkgever en vraag een deugdelijke motivatie.

Bekijk ook de veelgestelde vragen over