Nog nooit staakten ze, de werknemers van de 80-jarige ANWB. Maar de directie kreeg het voor elkaar: de emmer liep over en de vlam sloeg in de pan. De al jarenlang getergde werknemers gaan 9 november 12 uur staken. Wat is hier aan de hand?
‘Als ik terugkijk, is het beleid sinds het aantreden van de nieuwe directie steeds verder verslechterd,’ constateert Ruud Bussmann. Hij is 35 jaar wegenwachter in het rayon Apeldoorn, in een team van 28 collega’s. ‘Er waait een koude wind door de ANWB sinds het aantreden van de nieuwe algemeen directeur in 2021 en de komst van de nieuwe personeelsdirecteur daarna. Zelf tikte de directeur in 2026 zes ton af en kreeg ze er 9 procent bij vorig (*), maar de werknemers kort ze systematisch op hun collectieve en individuele arbeidsvoorwaarden. Deze directie is niet uit op oplossingen en schiep een angstcultuur.’ Zijn collega Bramco Eeken, 25 jaar wegenwachter: ‘Het cao-eindbod van oktober sloeg werkelijk alles. Ik heb nog nooit zoveel collega’s zo boos gezien.’
Vakbonden FNV en CNV organiseerden tot nu toe twee keer werkonderbrekingen van eerst één uur en daarna twee uur. Op 21 oktober kwam de ANWB met een nieuw eindbod van liefst zestien kantjes. De leden van FNV en CNV wezen het massaal af en gingen nu over tot harde actie. Op maandag, normaal de drukste dag van de week, staken ze van negen uur ‘s ochtends tot negen uur ‘s avonds.
De ANWB zorgde voor de nodige publiciteit, dat dan weer wel, door vrijdag een kort geding tegen de staking te voeren. Tevergeefs. ‘Bij de Wegenwacht mogen we een minimale bezetting van 1/8e draaien. Van mijn dagploeg van acht hoeft er maandag dus maar eentje aan het werk,’ zegt Ruud. Marcel Stokvis, 9 jaar op de Alarmcentrale: ‘De Alarmcentrale moet van de rechter voor 85 procent aan het werk blijven maandag, vanwege zogeheten spoedeisend werk. Zoveel spoedeisend werk is er nou ook weer niet, laat dat nou eens 50 procent van het totaal zijn.’
Bramco: ‘De bottlenecks in onze organisatie zijn de te krappe roosters. De ANWB draait uit winstbejag het werk met opzet met te weinig mensen en zorgt ook niet dat er mensen bijkomen. Integendeel, nieuwe werknemers krijgen tijdelijk contract na tijdelijk contract en pas als het echt niet anders kan een vast contract.’ Ruud: ‘Daar komt bij dat de directie het loonperspectief sterk naar beneden drukte met oneerlijke nieuwe eisen voor het doorgroeien naar de beter beloonde senior-wegenwachtfunctie. Werken bij de ANWB wordt zo nog onaantrekkelijker.’
Bramco: ‘De directie voerde een stevige korting door op de functievergoeding voor de teammanagers. Hun functie zou zogenaamd minder zwaar zijn geworden. Terwijl het toch zware functies blijven, bijvoorbeeld het bijstaan van wegenwachters die bij ernstige ongevallen waren.’
Marcel: ‘We zijn zwaar onderbezet, de vakantieplanning en het opnemen van vrije dagen is een crime. We krijgen vaak een afwijzing. Een beetje meedenken is er niet bij. Om moedeloos van te worden.
Bramco: ‘Wat de ANWB weigert sociaal op te lossen, zijn de uitputtende roosters van de wegenwachters op basis van een werkweek van 38 uur. In die roosters zitten bijvoorbeeld dertien lange weken van zeven werkdagen achter elkaar. Twee dagen erna moet je alweer opkomen. Het komt voor dat je drie weekeinden achter elkaar aan het werk bent. Je wordt gedwongen 26 weekeinden per jaar te werken. De werkdagen zijn heel onevenredig over het rooster gespreid.’
Bramco: ‘Er is best een beter rooster in te voeren maar de ANWB geeft al jaren lang gewoon niet thuis. Vergelijk het eens met het vijf-ploegenrooster, daar werken mensen gemiddeld 33,6 uur per week. Wij zien voor de wegenwacht een oplossing door roosters te maken op basis van gemiddeld 36 uur per week. Maar de directie schuift dat in het cao-eindbod helemaal van zich af: alleen kortere werkweken dan 38 uur als de werknemer het zelf betaalt en extra tijd bijkoopt. Het is een van de redenen dat de mensen helemaal klaar zijn met de directie en nu in actie komen.’
Een groot geschilpunt is de zwaarwerkregeling (RVU) vanaf drie jaar voor de AOW-datum, die moet wat de bonden betreft voor onbepaalde tijd verlengd worden en open staan voor alle werknemers die onregelmatig werken of werkten. De ANWB wil de deelname echter inperken: alleen erin als TNO de huidige functie als zwaar typeert. ‘Over deze afwijzing van onze inzet en de totale afwezigheid van inlevingsvermogen van de directie in ons werk zijn de collega’s ziedend.’
Ruud: ‘Nu rond de staking zien we dat de directie de mensen onder druk zet. Al langer is er een angstcultuur, bijvoorbeeld bij onze ledenservice waar de directie een jaarurenregeling doordrukte en de werkdruk extreem is. De mensen daar hebben vaak tijdelijke contracten of zijn uitzendkracht. Die durven zich niet meer te uiten.’
De inzet van de FNV is o.a. een 36-urige werkweek met behoud van salaris, de zwaarwerkregeling (RVU) voor onbepaalde tijd, een einde aan inhaalweekenden en een cao met terugwerkende kracht vanaf 1 april 2026 (toen de oude cao afliep).
De vereniging ANWB met 5,3 miljoen leden draaide in 2025 1,6 miljard euro omzet en een winst van 138 miljoen euro. De werkorganisatie heeft 4.000 werknemers van wie er zo’n 900 bij de Wegenwacht werken en 300 bij de Alarmcentrale in Assen.
FNV ANWB-pagina
FNV Noord interview met Marcel Stokvis op 21-10-2026: Achtergronden acties ANWB
FNV-expert Arbeidstijden: Maatwerk noodzaak bij draaien onregelmatige diensten
(*) AD 05-07-2026: 2025 topjaar ANWB met 138 miljoen nettowinst
Foto:
FNV
Tekst:
Nieuwsredactie FNV Noord
Janwillem Compaijen