Vorig jaar juni hadden we te maken met een hittegolf en dit jaar staat half augustus de teller al op vijf (regionale) hittegolven. We moeten werken bij hitte serieus gaan nemen.
Want dat hitte impact heeft hoef je niemand uit te leggen. Ook niet hoe belangrijk het op de bouwplaats is dat je scherp blijft; voor je eigen veiligheid en de veiligheid van de mensen met wie je werkt. Helaas hangt veiligheid nu nog te vaak af van de willekeur van individuele werkgevers. Het wordt tijd voor een objectieve Hittekracht Index: een bovengrens die aangeeft tot wanneer het veilig is om te werken bij hitte.
Ik was zelf op vakantie toen ik een artikel in Cobouw las met de titel ‘Tropenrooster of doorbuffelen: bouw worstelt met hitte zonder harde normen’. Ik las daarin een paar goede voorbeelden van werkgevers die begaan zijn met hun mensen als het buiten heet is. Bedrijven die, als het echt te warm wordt, hun mensen eerder naar huis laten gaan. Een mooi citaat 'Het welzijn van onze mensen is het belangrijkst'.
ls dit de norm is binnen een bedrijf, dan komt het wel goed zou je zeggen. In het artikel lees ik echter ook een andere reactie, van een uitvoerder van een grote bouwer in Nederland. Op zijn bouwplaats lopen voornamelijk arbeidsmigranten en zzp’ers rond. Volgens deze uitvoerder werken ‘zijn’ mensen graag door. Logisch, want ze krijgen niet betaald als er niet wordt gewerkt, wat de omstandigheden ook zijn. Zijn verantwoordelijkheid houdt op bij het voorzien in water en zonnebrand. Als vakbond komen we vaker tegen dat de hoofdaannemer onterecht denkt dat zijn verantwoordelijkheid eindigt bij zijn eigen personeel of het neerzetten van water en zonnebrand. De afsluiter van deze uitvoerder “We komen hier om te werken, niet om te zeuren”.
Werkenden moeten beschermd worden tegen dit soort werkgevers, die de mond vol hebben over veiligheid, maar vergeten dat ook hitte daar onderdeel van is. Werken bij hoge temperaturen kan op de korte termijn hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid en concentratieverlies veroorzaken. Op de langere termijn kunnen hart-, vaat- en longziekten ontstaan én verergeren en het kan tot nierschade leiden. Na een hitteberoerte is er zelfs kans op blijvende hersenschade.
Daarom wordt het tijd voor een bovengrens. Lange tijd was dat een ingewikkeld verhaal, want de ene 26 graden is de andere niet. Factoren als de windsnelheid en luchtvochtigheid spelen daarbij een belangrijke rol. Nu is er een index, de WBGT (Wet Bulb Globe Temperature), maar deze is vrij ingewikkeld en wordt met name door wetenschappers gebruikt. Gelukkig heeft het KNMI samen met TNO en het RIVM een makkelijkere index geïntroduceerd: de Hittekracht Index. In een app kun je de score van dat moment en de verwachting voor morgen in jouw regio zien. Makkelijker én objectiever wordt het niet.
Waardes Hittekracht Index:
Eind dit jaar beginnen de cao-onderhandelingen voor de cao Bouw & Infra. De FNV gaat voorstellen doen rondom het onderwerp hitte. Want anders dan vroeger zijn bouwvakkers de hitte in de winter niet meer vergeten. Wij willen dat bij een hittekracht van 8 of hoger iedereen die op een bouwplaats werkt verplicht het werk neerlegt. Deze richtlijn is nodig, want er zijn altijd wel honderd redenen te verzinnen om toch door te werken, terwijl er één heel belangrijke reden is om te stoppen als het te heet is: de gezondheid van jezelf en je collega's. Want je bent geen watje als je stopt met werken als het te heet is. De richtlijn moet ook vastgelegd worden in de cao Bouw & Infra Onwerkbaar Weer. Zodat bedrijven die zich aan deze regels houden in ieder geval het loon terugkrijgen van het UWV. Want geld mag nooit een afweging zijn als het gaat om veiligheid en gezondheid.
Hans Crombeen, FNV-sectorbestuurder Bouw & Infra