Cookies op websites van de FNV

De FNV gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de websites zo goed mogelijk te laten functioneren. Deze cookies gebruiken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig. Daarnaast maken we gebruik van marketing cookies om de website op jouw voorkeuren af te stemmen. Hiervoor kun je onderstaand toestemming geven. Je kunt je instellingen altijd weer wijzigen op de pagina over de cookies.

Functionele & analytische cookies: Cookies die nodig zijn om te zorgen dat de website naar behoren werkt en om analyse uit te voeren

Marketing cookies

:

Deze cookies gebruiken we om de website op jouw voorkeur af te stemmen.

De Toekomst is Publiek

Het is de hoogste tijd voor herbezinning op marktwerking en privatisering in het publieke domein. De coronacrisis heeft laten zien hoe belangrijk het is dat de overheid weer zelf grip krijgt op de publieke diensten, zorg- en welzijnsinstellingen. Ook is door de crisis de waardering voor de werkenden in de publieke sector toegenomen, al vertaalt zich dat nog niet in betere arbeidsvoorwaarden.

Herwaardering publieke sectoren heeft prioriteit

Voor de FNV staat herwaardering van de publieke sectoren hoog op de agenda. Het onderwerp staat na het FNV congres van 12 en 13 april 2022 in het FNV Meerjarenbeleidsplan tot 2025. Het zijn de werkenden in de zorg, de GGD, het openbaar vervoer, de vuilophaaldienst en de sociale diensten die Nederland draaiende houden of burgers bijstaan die dat het hardst nodig hebben. Op deze webpagina houden we je op de hoogte van de ontwikkelingen en de voortgang van dit project. Ook vind je op deze pagina een aantal downloads en links over het onderwerp en interessante documenten of verwijzingen naar verdiepende activiteiten of andere (internet)bronnen.

Internationale samenwerking en solidariteit

Het onderwerp beperkt zich niet tot Nederland alleen, in tegendeel. Overal ter wereld loopt men tegen problemen aan die het gevolg zijn van privatisering van publieke diensten of doorgeslagen marktwerking in bijvoorbeeld de zorgsector. De FNV strijdt daarom ook internationaal tegen die doorgeslagen marktwerking en privatisering. Samen met vakbonden wereldwijd en onze internationale vakbondskoepel Public Services International (PSI).

Vorig jaar hebben de internationale werkgroepen van de sectoren Overheid, Zorg & Welzijn en Publiek Belang samen met de Turkse vakbondskoepels KESK en DISK de handen ineen geslagen om in beide landen de strijd aan te gaan tegen privatisering, outsourcing en marktwerking en vakbondsstrategieën te ontwikkelen om het weer in publiek beheer krijgen van essentiële diensten te bevorderen. De FNV is al langere tijd betrokken bij deze mondiale beweging om essentiële voorzieningen weer onder democratische en publieke controle te krijgen.

Eind 2019 was FNV Overheid mede-organisator van de internationale conferentie “The Future is Public” in Amsterdam. Op de conferentie presenteerde het Transnational Institute (TNI) hoe wereldwijd meer dan 2400 steden in 58 landen vitale diensten als gezondheidszorg, afvalverwerking en energie weer in publieke handen hebben genomen. Zo is bijvoorbeeld in Noorwegen de vuilophaal in meer dan 100 gemeenten weer onder publiek beheer gekomen na een dreigend faillissement van het private afvalbedrijf. Met lagere tarieven voor de inwoners en hogere lonen voor de werknemers tot gevolg, doordat gemeenten besparen op aanbestedingsprocedures en de belastingopbrengsten rechtstreeks ten goede komen aan de publieke taak. Duitsland laat zien dat er kansen liggen in de energietransitie. Hamburg heeft gas, elektriciteit en stadswarmte weer in een gemeentelijk nutsbedrijf ondergebracht met het doel duurzame oplossingen te bieden voor de ecologische en sociale vraagstukken.

FNV Zorg & Welzijn werkt al jaren samen met Europese vakbonden en andere organisaties uit de zorg in het Europees netwerk ‘Our health is not for sale’ in de strijd tegen marktwerking en voor hoogstaande zorg en toegankelijk voor iedereen. Naast samenwerken en leren van elkaar wordt hiervoor ieder jaar op 7 april (Dag van de Gezondheidszorg) op vele plaatsen in Europa actie gevoerd. Door de coronamaatregelen werd dat dit jaar een webinar met zeer gerenommeerde sprekers.

Ik wil meer weten over deprivatisering, het Turkije project of de internationale beweging.

Boek 'The Future is Public'

De publicatie van 'The Future is Public' viel in 2020 mooi samen met het door de FNV gelanceerde witboek marktwerking. In 'The Future is Public' worden inspirerende voorbeelden gegeven over doorgeslagen marktwerking in het buitenland en hoe het ook anders kan.

Download het boek

Activiteiten en bijeenkomsten

Solidariteitsbetuiging Petra Bolster aan Turkse vakbondskoepel KESK en haar activist Gonul Erden

Vakbondsleider Gonul Erden staat als activist op 4 juli terecht bij de rechtbank voor haar vakbondsactiviteiten en publieke protest tegen het falende overheidsbeleid bij de pandemie en volksgezondheid in Turkije wat heeft geleid tot enorme ontberingen en buitensporige sterfgevallen onder de bevolking. Gonul Erden werd hiervoor vorig jaar al gearresteerd en heeft sindsdien gevangen gezeten. Lees de volledige solidariteitsbetuiging van Petra Bolster, internationaal secretaris van de FNV.

Driedaags evenement tegen marktwerking en privatisering in De Burcht in Amsterdam

Op woensdag 8 juni 2022 organiseerden de Turkse onafhankelijke vakbondsfederaties KESK en DISK samen met de FNV het “live” seminar 'De Toekomst is Publiek', over de vakbondsstrijd in beide landen. Het werd georganiseerd in het iconische vakbondsmuseum De Burcht. Voorafgaand aan het seminar en de workshops was er een FNV solidariteitsactie voor de opgepakte vakbondsleiders in Belarus. Co-voorzitter Mehmet Bozgeyik van KESK wilde graag ook namens de Turkse bonden solidariteit betuigen.

Jan Willem Goudriaan, algemeen secretaris van de Europese vakbondskoepel EPSU, wees op het gevaar voor toenemende misstanden in de zorg voor cliënten en personeel wanneer multinationals als ORPEA het voor het zeggen krijgen.

Afbeelding met persoon, mensen, groep, eettafelAutomatisch gegenereerde beschrijvingPetra Bolster, internationaal secretaris van de FNV, benadrukte dat er een positieve kentering gaande is en de beweging tegen doorgeslagen marktwerking en deprivatisering niet te stoppen is. Ook voor de FNV zal het versterken van de publieke sector de komende jaren een speerpunt zijn als onderdeel van het meerjarenbeleidsplan.

De volgende dag stonden er werkplekbezoeken gepland bij HVC een afvalverwerker in Dordrecht, het Gemeentelijk Vervoer Bedrijf in Amsterdam, het historische gezondheidscentrum Zonnestraal in Hilversum en de GHZ-instelling De Amerpoort in Soest.

Op vrijdag stonden diverse ontmoetingen gepland en werd de delegatie welkom geheten in de vergadering van het FNV Ledenparlement met gelegenheid voor korte toespraken, gevolgd door een lunch met Tuur Elzinga, voorzitter van de FNV.

Tijdens het vierjaarlijkse congres van de FNV, wat op 12 en 13 april jl. plaats vond was er een workshop over het thema “De Toekomst is Publiek”, een onderwerp dat vanaf nu onderdeel uitmaakt van het FNV meerjarenbeleid 2022-2025. Kaderleden van FNV Overheid, Zorg & Welzijn, de AOb en de NPB hebben onder leiding van Sara Meijknecht van de FNV Academy uitleg gegeven over het programma voor herstel en versterking van de publieke sector.

Het programma richtte zich op de meer dan 3 miljoen werknemers in de publieke sector die weer de ruimte moeten krijgen om zich vooral met de inhoud van hun vak bezig te kunnen houden met goede arbeidsvoorwaarden en zeggenschap. Hun onmisbare werk heeft invloed op alle mensen in samenleving die dagelijks te maken hebben met publieke, essentiële voorzieningen en diensten, zoals zorg, onderwijs, veiligheid, OV, water, energie en afvalverwerking? Deze voorzieningen moeten betaalbaar en toegankelijk zijn. Maar burgers verwachten ook aandacht, betrouwbaarheid en een goede kwaliteit van deze voorzieningen en een betrouwbare dienstverlening.

Het advies van de congresafgevaardigden na afloop van de workshop was om in de volgende bestuursperiode nog harder in te zetten voor de publieke sector was eenduidig. De “Toekomst is Publiek” kan rekenen op een groot draagvlak binnen de FNV!

Tijdens de conferentie “The Future is Public” in 2019 werd het idee geboren om een manifest te maken dat pleit voor “Remunicipalisering” van het publieke domein en bijbehorende diensten. Inmiddels is de overkoepelende slogan “De toekomst is publiek” door meerdere organisaties breder ontvangen en geaccepteerd als slogan voor het terugdringen van privatisering binnen de publieke diensten, binnen sectoren als de Overheid en Zorg en Welzijn.

De inhoud van het manifest “Global Manifesto for Public Services”, wat inmiddels door ongeveer 25 toonaangevende internationale organisaties is samengesteld, kun je hier lezen. 

FNV Overheid is een van de ondertekenaars van het manifest. Jan Winde, vicevoorzitter sectorbestuur FNV Overheid: "Wij waren betrokken bij de conferentie in 2019 en bij het plan voor een gemeenschappelijk manifest. Het manifest is een steun in de rug voor onze campagne De Toekomst is Publiek. Het geeft in heldere bewoording aan wat we verstaan onder publieke dienstverlening, waarom deze niet in handen van de markt thuis horen en hoe ze democratisch uitgevoerd moeten worden. De cruciale rol die werknemers in de publieke sector hebben, komt daarbij goed uit de verf."

De FNV heeft op 4 november jl. tijdens de klimaattop COP26 in Glasgow - samen met andere vakbonden die deel uitmaken van het netwerk Trade Unions for Energy Democracy (TUED) - een programma gepresenteerd voor een publieke aanpak van de klimaatcrisis. Ook onze Turkse samenwerkingspartners in het project ‘De Toekomst Is Publiek’ hebben het ‘Trade Union Program for a Public Low-Carbon Energy Future’ ondertekend, evenals de vakbondskoepels PSI en EPSU.

De FNV is het afgelopen jaar nauw betrokken geweest bij de totstandkoming van dit programma en het onderliggende rapport. Het rapport (waar nog steeds aan wordt gewerkt) laat zien dat de markt niet in staat blijkt om de klimaatcrisis adequaat aan te pakken. Het is hoognodig om publieke controle te krijgen over de energietransitie, want op de ingeslagen weg worden de klimaatdoelen van Parijs zeker niet gehaald. Het programma geeft aan hoe zo'n publieke aanpak eruit kan zien. Lees het volledige programma hieronder bij downloads, nieuws en bronnen.

Straatvegers en vuilnisophalers behoren in Peru tot de meest kwetsbare groep werknemers. In hun strijd om weer te willen werken voor een door de overheid betaalde dienst, in plaats van een privaat bedrijf, verdienen zij onze steun. De focus ligt op het weer in publieke handen brengen van de reinigingsdienst door het belang van een goede publieke reiniging en strijd tegen privatisering van publieke diensten op de agenda te krijgen bij lokale overheden.

Het bedrijf Eslimp in Calleo, een stad nabij de hoofdstad Lima, waar de reinigers nu werken, is een zeer vakbondsvijandig en corrupt bedrijf. Vakbondsleden krijgen niet hun wettelijke vakbondsverlof of worden niet betaald. Ook scoort het bedrijf zeer slecht op het gebied van veiligheid en gezondheid. Onlangs heeft het bedrijf ook een flinke boete gekregen van de arbeidsinspectie in Peru.

Vanuit het FNV Solidariteitsfonds van de sector Overheid en Publiek Belang is een substantieel bedrag vrijgemaakt, die de betrokken lokale vakbonden in de stad Callao in staat stelt extra activiteiten te ontplooien voor de straatvegers in hun strijd voor betere arbeidsvoorwaarden. Wij volgen de ontwikkelingen van dit project op de voet en zullen daarover binnenkort nader berichten.

Geschokt ontvingen wij het bericht dat op 25 mei jl. in Ankara een aantal bestuurders, waaronder een van de deelnemers aan de bijeenkomst op 21 mei jl. in het kader van ons Turkije Project, zijn gearresteerd door de Turkse veiligheidsdienst. Onder de drogreden van lidmaatschap van een terroristische organisatie. Deze arrestatie staat niet op zichzelf. Al langer proberen de autoriteiten de mond te snoeren van de vertegenwoordigers van vakbewegingen. Vanuit de FNV organiseren we daarom actieve solidariteit met de onafhankelijke Turkse vakbeweging, de confederaties DISK en KESK en hun aangesloten bonden, die in Turkije strijden voor vakbondsrechten in een toenemende repressieve politieke context.

Deze gebeurtenis illustreert opnieuw dat vakbondsrechten in Turkije steeds verder onder druk komen te staan. In navolging van de Europese vakbondskoepel voor Publieke Diensten (ESPU) stellen wij dat het belangrijk is dat Joseph Borrell, de vooraanstaande vertegenwoordiger van de Europese Unie voor Veiligheid en Buitenlandse zaken, de Europese democratische waarden naleeft en zich uitspreekt over deze onrechtvaardige gebeurtenis. Vakbondswerk en politiek activisme zijn geen misdaden.

Wij blijven ons sterk maken voor democratische grondrechten en zullen, vanuit het solidariteitsprincipe, onze zusterbonden in Turkije ondersteunen in hun poging om de betrokken vakbondscollega’s zo snel mogelijk weer op vrije voeten te krijgen. Zie ook de tweet van European Federation of Public Service Unions (EPSU) alsmede onze protestbrief aan President Erdogan van Turkije.