FNV: Kabinet legt rekening onnodig bij werkenden en pakt problemen niet aan
‘Veerkrachtige economie heeft stevig sociaal vangnet nodig’
'Mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat ze niet hun bestaanszekerheid verliezen als ze ziek worden of hun baan kwijtraken. Juist dát doet dit kabinet door onnodig op de sociale zekerheid te bezuinigen. Dat is oneerlijk en onverantwoord zeker omdat tegelijkertijd miljarden aan de allerrijksten worden uitgedeeld. Deze harteloze begroting klopt boekhoudkundig vast, maar maatschappelijk klopt het van geen kant’, constateert voorzitter Hans Spekman.
Groot deel bezuinigingen op sociale zekerheid blijft staan
Terwijl er met de uitvoering van de WW geen problemen zijn en de premiepot vol zit, wil het kabinet de plannen om de WW te halveren ijskoud doorzetten en slechts een jaar uitstellen. Ook de bezuiniging van 1,2 miljard euro op de arbeidsongeschiktheidsverzekering blijft overeind. Spekman: ‘Het kabinet steekt de kop in het zand voor de vele duizenden mensen die uit onvrede over deze plannen het werk hebben neergelegd. Het negeert ook de miljoenen Nederlanders die zich terecht zorgen maken over hun vangnet bij ziekte of werkloosheid. Een veerkrachtige economie heeft een solide sociaal vangnet nodig. Dat mogen we niet accepteren.’
Boodschappenlijst als ‘liefdesbrief’
In een zogenaamde liefdesbrief aan de sociale partners doet het kabinet opnieuw een oproep aan de vakbonden om aan tafel te komen, maar ondertussen blijft de boodschappenlijst met bezuinigingen op de sociale zekerheid staan. Spekman: 'Het kabinet blijft vragen om een gesprek, terwijl het ijskoud doorgaat met het afbreken van ieders sociale vangnet. Met die gemixte signalen kunnen we niks. De bezuinigingen op de sociale zekerheid zijn onnodig en onverantwoord en moeten daarom van tafel. We kunnen pas serieus praten als het mag gaan over het terugkrijgen van de zeggenschap over en het verbeteren van de werknemersverzekeringen zónder de onredelijke bezuinigingsopdracht die er nu ligt.' De FNV dringt er daarom bij de Tweede Kamer op aan om een streep te zetten door alle bezuinigingen op sociale zekerheid.
Kabinet laat werkenden en mensen met uitkering in de steek
Uit de koopkrachtcijfers blijkt dat werkenden en uitkeringsgerechtigden moeten inleveren. Spekman: ‘Dat boodschappen en vaste lasten fors duurder worden, raakt mensen iedere dag in de portemonnee. En juist nu kiest het kabinet ervoor om de rekening vooral bij werkenden neer te leggen. De lasten voor werknemers gaan omhoog, terwijl mensen met grote vermogens buiten schot blijven. Dat is niet uit te leggen, dit kabinet jaagt de ongelijkheid en de schreefgroei verder aan.’ Voor 2027 zet de FNV daarom in op een looneis van 5.5% + 80 euro erbij en pleit de vakbond voor een toereikend energienoodfonds en goede reiskostenvergoedingen voor werknemers. De energieprijzen gaan namelijk niet alleen door de wereldwijde onrust maar ook door de plannen van dit kabinet heel hard omhoog. Spekman: ‘De inflatie blijft hardnekkig hoog, de arbeidsproductiviteit stijgt, bedrijven maken stevige winsten en de arbeidsmarkt blijft krap. Werkenden leveren een bijdrage aan de economie die ze onvoldoende terugzien. Dat vraagt om een stevige looneis.’
Meer zorgen over arbeidsmarkt
Bovenop de problemen die dit kabinet veroorzaakt rondom de sociale zekerheid maakt de FNV zich zorgen over de plannen rond de Zelfstandigenwet: deze mag werknemersrechten niet aantasten en de deur naar schijnzelfstandigheid niet verder openzetten. Ook waarschuwt de vakbond voor de plannen met de transitievergoeding. Spekman: ‘De transitievergoeding is geen gunst van de werkgever, maar een belangrijke bescherming voor werknemers die hun baan verliezen. Wie die vergoeding afschaft en rommelt aan een goed functionerende WW maakt werknemers en de economie bewust kwetsbaar.’
Mes in de zorg raakt miljoenen mensen
Dit kabinet kiest ervoor om de huishoudelijke zorg te schrappen, dit raakt honderdduizenden mensen. 90.000 huishoudelijke zorgmedewerkers dreigen hierdoor hun werk verliezen, en de 600.000 mensen die gebruikmaken van huishoudelijke zorg, raken hun zorg kwijt. Spekman: ‘Ouderen moeten steeds langer zelfstandig thuis blijven wonen, dan is wegbezuinigen van de huishoudelijke zorg het domste dat je kunt doen. Bovendien zorgt het ervoor dat tienduizenden hun baan verliezen én al overbelaste mantelzorgers worden als een soort ‘duizenddingen doekje’ gebruikt om alles op te lossen. Dit is geen bezuiniging, dit is het doorschuiven van de rekening naar mensen die toch al onder grote druk staan.’
Oproep
Juist in deze tijd van grote onzekerheid is een sterk sociaal vangnet essentieel. ‘Mensen hebben geen behoefte aan minder zekerheid, maar aan meer. Wie vertrouwen in de toekomst wil herstellen en de voedingsbodem voor populisme wil wegnemen, moet investeren in bestaanszekerheid en niet verder bezuinigen op het sociale vangnet. FNV roept de Tweede Kamer op om de bezuinigingen op de sociale zekerheid volledig van tafel te halen, de koopkracht van werkenden en uitkeringsgerechtigden te repareren en niet onverantwoord te bezuinigen op zorg', aldus Spekman.
Reactie sector Bouwen en Wonen
Het is helemaal terecht dat het kabinet ook in de plannen voor 2027 prioriteit geeft aan bouwen en wonen. De maatschappelijke opgaven zijn groot: van het aanpakken van de wooncrisis en de verduurzaming van de gebouwde omgeving tot uitbreiding van het elektriciteitsnet en onderhoud van de infrastructuur. De gemene deler voor alle bouwopgaven is de roep om versnelling, kwaliteit en innovatie.Helaas constateert FNV Bouwen & Wonen een grote kloof tussen de ambities van het kabinet en de dagelijkse praktijk. Financiële investeringen alleen zijn onvoldoende om de benodigde veranderingen daadwerkelijk te realiseren.
Bij de sterke focus van het kabinet op het versnellen van de woningbouw en op andere bouwopgaven wordt ten onrechte de factor arbeid niet meegenomen. Hier ligt juist een deel van de oplossing. Door de factor arbeid buiten beschouwing te laten dreigen risico’s zoals verdere druk op arbeidsvoorwaarden, nog meer oneerlijke concurrentie en een groeiende afhankelijkheid van flexibele, laagbetaalde arbeid. Echte versnelling, innovatie en kwaliteitsverbetering vragen juist om investeringen in werkenden, het terugdringen van lange ketens van onderaanneming en het bestrijden van schijnconstructies en misstanden bij arbeidsmigranten. Vaste arbeidsrelaties (vaste banen) moeten daarbij de norm zijn en een betere registratie van arbeidskrachten moet zorgen voor meer bescherming van werkenden. Nu zien we op bouwplaatsen nog te veel mensen die via allerlei constructies aan het werk zijn, zonder dat iemand zich verantwoordelijk voor hen voelt. Verder moeten de plannen voor deregulering scherp in de gaten gehouden worden, want die mogen niet ten koste gaan van rechten van werkenden.
Goede en betaalbare huisvesting draagt bij aan een goed functionerende arbeidsmarkt. FNV Bouwen & Wonen kan zich geheel vinden in het afschaffen van het betalen van de zogenaamde ATAD-belasting voor woningcorporaties. Deze winstbelasting ontbeert iedere redelijke grond en belemmert bovendien voldoende en betaalbare huisvesting. FNV Bouwen & Wonen wil meer aandacht en maatregelen voor het versterken van de positie van woningcorporaties en huurders.
