Hoe zorgen we ervoor dat LGBTI+ werknemers niet alleen beschermd worden, maar ook daadwerkelijk kunnen floreren op de werkvloer? Die vraag stond centraal tijdens een inspirerende World Café-workshop op de ILGA Europe Conference in Dublin. Samen met CGIL (Italië), UNISON (Verenigd Koninkrijk) en ver.di (Duitsland) bracht FNV Netwerk Regenboog ruim vijftig activisten, vakbondsleden en belangenbehartigers uit heel Europa bijeen. Wat begon als een serie tafelgesprekken, groeide uit tot een krachtige uitwisseling van ervaringen, ideeën en concrete acties voor de toekomst.
De workshop stond in het teken van het conferentiethema "Resist and Rise at Work: Building Union-LGBTI+ Power for the Future". De centrale boodschap was duidelijk: juist in een tijd waarin inclusiebeleid en minderhedenrechten op verschillende plekken onder druk staan, hebben vakbonden en de LGBTI+ beweging elkaar meer dan ooit nodig.
Met behulp van de World Café-methodiek gingen deelnemers aan vier thematafels met elkaar in gesprek. Door meerdere keren van tafel te wisselen ontstond een rijke mix van perspectieven en werden ideeën steeds verder aangescherpt.
Aan de tafel Holding the Line bespraken deelnemers de grootste uitdagingen voor LGBTI+ werknemers. Discriminatie op de werkvloer, politieke tegenwind, anti-DEI-beleid en beperkingen op vakbonds- en activistische organisatie kwamen regelmatig terug.
De gesprekken maakten duidelijk dat bestaande rechten niet vanzelfsprekend zijn. Bescherming van werknemersrechten vraagt om voortdurende aandacht, zichtbaarheid en organisatiekracht.
Bij de tafel Winning Change at Work stond een andere vraag centraal: welke afspraken en beleidsmaatregelen maken het leven van LGBTI+ werknemers daadwerkelijk beter?
FNV presenteerde hier de Regenboogchecklist voor cao's, een praktisch instrument waarmee cao-afspraken inclusiever kunnen worden gemaakt. Daarnaast deelden deelnemers voorbeelden van genderinclusief verlof, transitieverlof, inclusieve pensioenregelingen en effectieve aanpakken tegen discriminatie en ongewenst gedrag.
De conclusie: goede afspraken op papier zijn belangrijk, maar worden pas waardevol wanneer werknemers weten dat ze bestaan én er gebruik van kunnen maken.
Een derde tafel richtte zich op de samenwerking tussen vakbonden en LGBTI+ organisaties. Hoe kunnen we elkaar versterken en een gezamenlijk front vormen?
Deelnemers benadrukten dat zichtbaarheid essentieel is. Werknemers moeten weten:
Juist door kennis toegankelijk te maken en mensen actief te betrekken, ontstaat de kracht om veranderingen af te dwingen.
Aan de tafel Future Challenges richtten deelnemers hun blik op de komende vijf jaar. Onderwerpen als de opkomst van rechtspopulisme, aanvallen op diversiteitsbeleid, online intimidatie en de positie van transgender personen werden uitgebreid besproken.
Tegelijkertijd zagen deelnemers ook kansen. Internationale samenwerking, kennisdeling en een sterke aanwezigheid van vakbonden op de werkvloer kunnen een belangrijke tegenkracht vormen tegen polarisatie en uitsluiting.
Na het inventariseren van de uitdagingen stond de tweede ronde volledig in het teken van oplossingen. Deelnemers bouwden voort op de eerdere gesprekken en formuleerden concrete acties en succesfactoren.
Veelgenoemde ingrediënten voor succes waren:
De rode draad door alle gesprekken was dat verandering niet vanzelf ontstaat. Organiseren, samenwerken en kennis delen blijven essentieel.
In de laatste ronde werd vooruitgekeken naar de periode na de conferentie. De vraag luidde:
"Wat kunnen we gezamenlijk toezeggen na deze conferentie?"
Dat leverde een breed scala aan ideeën op: van gezamenlijke campagnes en kennisnetwerken tot concrete plannen om werknemers beter te informeren over hun rechten.
Tijdens de afsluiting schreef iedere deelnemer een persoonlijke toezegging op een post-it. Deze werd geplaatst onder één van twee rubrieken:
RESIST - het beschermen van bestaande rechten.
RISE - het creëren van nieuwe kansen en vooruitgang.
De muur vol kleurrijke briefjes vormde een krachtige afsluiting van de workshop en liet zien hoeveel energie, kennis en betrokkenheid aanwezig is binnen de Europese vakbonds- en LGBTI+ beweging.
De workshop maakte duidelijk dat veel uitdagingen grensoverschrijdend zijn, maar dat solidariteit dat ook is. Door ervaringen uit verschillende landen samen te brengen ontstonden niet alleen nieuwe inzichten, maar ook nieuwe verbindingen en samenwerkingen.
Voor FNV Netwerk Regenboog bevestigde deze bijeenkomst opnieuw hoe belangrijk internationale samenwerking is. Want wanneer werknemers hun rechten kennen, zich organiseren en elkaar weten te vinden, kunnen zij niet alleen weerstand bieden aan achteruitgang, maar ook bouwen aan een inclusievere toekomst.
Resist. Rise. Organise. Dat was de boodschap uit Dublin. En die boodschap nemen we mee terug naar de werkvloer.