‘We realiseerden dat we elkaar nodig hadden’

Esther Nekambi is directeur van de (werk)vereniging van Oegandese bloementelers en -exporteurs (UFEA).

We worden nu als voorbeeldsector gezien qua samenwerking tussen werkgevers en bond

“De huidige relatie tussen vakbond en werkgevers ten opzichte van tien jaar geleden, is een verschil van dag en nacht”, stelt Esther Nekambi, directrice van de vereniging van Oegandese bloementelers en -exporteurs (UFEA). “In het verleden was er veel onderling wantrouwen, vakbondsleiders sloegen bij een conflict altijd direct met de vuist op tafel en er waren veel emotionele scheldpartijen. Terwijl we elkaar tegenwoordig bij conflicten direct opbellen, op een rustige, volwassen manier met elkaar spreken en gezamenlijk naar oplossingen zoeken.”

De veranderde relatie is gedeeltelijk het gevolg van training door Mondiaal FNV, gelooft Esther. “Er ontstond zo meer realisatie dat we elkaar nodig hebben en een betere relatie met elkaar moesten opbouwen. Werknemers willen immers hun baan niet verliezen. En werkgevers hebben de werknemers nodig om het werk te doen. Wat dat betreft is het een huwelijk dat je niet kunt ontbinden.”  

Realistischere verwachtingen bij onderhandelingen

Een gezamenlijk onderzoek, gefinancierd door Mondiaal FNV en de Dutch Employers cooperation programme (DECP, tegenwoordig PUM), is volgens de UFEA-directeur ook een belangrijk kantelpunt geweest in de relatie. “UFEA en UHISPAWU onderzochten gezamenlijk hoe de sociale dialoog kon worden verbeterd en conflict kon worden verminderd. Ook werd gekeken naar het ondernemingsklimaat en de toekomstperspectieven voor de Oegandese bloemensector. Dit gaf beide partijen inzicht in de reële economische uitdagingen van de sector, zoals stijgende prijzen van transport en input en beperkte winstmarges. Dit zorgde voor meer begrip en realistischere verwachtingen bij onderhandelingen”, aldus Esther. “De vakbond begreep hierdoor beter waardoor werkgevers sommige wensen niet konden inwilligen.”

Positief effect op de hele sector

De verbeterde relatie tussen UFEA en bloemenbond UHISPAWU heeft volgens Esther een positief effect op de algehele sector. “Al meer dan vijf jaar zijn er geen stakingen. Werknemers hebben meer vertrouwen in de vakbond. En het lukt ons tegenwoordig veel sneller tot overeenkomsten te komen”, zegt de Oegandese. “Zo kostte het ons de eerste keer acht jaar om overeenstemming te krijgen over een cao, terwijl we er onlangs al in zes maanden uit waren.”

Arbeidsomstandigheden in de sector sterk verbeterd 

Volgens de UFEA-directrice zijn de arbeidsomstandigheden in de sector sterk verbeterd. “Naast hogere salarissen hebben veel bloemenbedrijven ook op hun bedrijven kleine crèches geopend waar werkende moeders hun baby’s kunnen onderbrengen, vrouwen hebben inmiddels recht op negentig dagen betaald zwangerschapsverlof, er wordt door de bedrijven gezondheidszorg aangeboden en er is meer aandacht voor beschermingsmiddelen en veiligheid op de werkvloer”, stelt Esther die erg trots is op dit resultaat. “Wat dat betreft wordt de bloemensector in Oeganda inmiddels als een voorbeeldsector gezien op het gebied van een goede samenwerking tussen werkgevers en vakbond.”