Cookies op websites van de FNV

De FNV gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de websites zo goed mogelijk te laten functioneren. Deze cookies gebruiken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig.
Daarnaast maken we gebruik van tracking cookies om de website persoonlijker te maken en op jouw voorkeuren af te stemmen. Geef hieronder jouw toestemming. Je instellingen kun je altijd weer wijzigen op de pagina over Cookies.

Lees meer over onze cookies
Ik wil informatie op maat (tracking cookies)

Tracking cookies voor informatie op maat: met deze cookies kunnen we de informatie nog beter op je afstemmen. Als je ervoor kiest deze cookies niet te accepteren, dan is het nog steeds mogelijk gebruik te maken van onze websites maar kan het wel voorkomen dat bijvoorbeeld opnieuw gevraagd wordt een vragenlijst in te vullen als je dat al hebt gedaan.

“Kan ik bij H&M nou wel of toch niet met een gerust hart kleren kopen?”

Laten we eerlijk zijn: nee, eigenlijk niet.

Redactie
Door Redactie 09 oktober 2017

H&M is een prijsvechter. H&M weet dat jij voor de goedkoopste kleding gaat en dus doet het zijn uiterste best om overal een paar cent op te besparen. Oók op de vrouwen en meisjes die jouw t-shirts maken. In overvolle, hete fabrieken maken ze veel te lange dagen en ze krijgen daarvoor te weinig loon om goed van te kunnen leven. Sparen kunnen ze nauwelijks en geld om hun kinderen naar een goede school te sturen is er vaak niet.

#hetzitmenietlekker 1

Jij en ik zouden er voor geen goud willen werken. Maar deze meisjes hebben geen keus: ze zijn te arm om ‘nee’ te zeggen. En er zijn vaak geen goede vakbonden die voor betere arbeidsomstandigheden zorgen. Zelfs als ze er wel zijn blijft een leefbaar loon uitonderhandelen lastig – lees daarover dit interview met Pakhi uit Bangladesh. [link invoegen]

Het rare is: als je de fabrieken met je eigen ogen zou zien, zou je ongetwijfeld denken: ‘Dit is niet oké. Dit moet anders!’ En het kan ook anders (waarover later meer). Maar als jij bij H&M koopt, houd je een systeem in stand waar je het eigenlijk niet mee eens bent. Niet doen dus. 

Dus nee: je kunt niet met een gerust hart bij H&M kleding kopen.

Is H&M dan echt 100% fout?

Het kan erger. H&M doet zijn best om de ergste misstanden te voorkomen, en dat kun je van veel andere goedkope merken – zoals Primark  – niet altijd zeggen.  Maar wat H&M doet is niet genoeg. Voor prijsvechters is de laagste prijs uiteindelijk belangrijker dan goede werkomstandigheden en een eerlijk loon, en dat ondervinden de meisjes en vrouwen die jouw t-shirt maken dagelijks aan den lijve. 

Prijsvechters zullen nooit zeggen: ‘Dit is niet oké, dit moet anders! Vanaf nu krijgt iedereen een leefbaar loon en werkt iedereen onder goede werkomstandigheden – ook al kost het ons geld of klanten.’ Daarom komt het op jou aan: eigenlijk moet je gewoon geen kleren kopen bij prijsvechters. Want bloed aan je t-shirt, dat zit je niet lekker. 

Dus kijk eens in de spiegel en wees eerlijk. Wat vind jij belangrijker: dat jouw t-shirt zo goedkoop mogelijk is, of dat de meisjes en vrouwen die het maken er eerlijk voor betaald krijgen? Wil je dat jouw geld bijdraagt aan een wereld waarin iedereen een leefbaar loon voor eerlijk werk krijgt, of gaat jouw geld naar een systeem dat arme mensen arm houdt zodat hun lonen laag blijven (en jouw t-shirt lekker goedkoop is)?

Shit, je hebt eigenlijk wel gelijk. Maar waar moet ik dan mijn kleren kopen?

We begrijpen best dat je bij H&M koopt. Ze zijn goedkoop en damn, ze hebben zo veel leuke kleren. 

Maar kijk ook eens bij andere winkels die eerlijke lonen en goede arbeidsomstandigheden net zo belangrijk vinden als een goede prijs voor een mooi t-shirt, check ons artikel 'Maar wáár koop ik dan eerlijke kleding? [link invoegen]'. En hier vind je de lijst met Fair Wear merken. Een handige tool is de Kledingchecker die een groot aantal kledingmerken beoordeelt. Kijk ook eens bij eerlijkwinkelen.nl voor leuke en eerlijke kledingwinkels en eerlijke winkelroutes in meer dan 60 steden.

En je hoeft niet altijd iets nieuws te kopen, toch? Loop ook eens binnen bij winkels waar je kleding kunt ruilen of tweedehandskleding kunt kopen, zoals Ellies Kledingkast en tweedehands- en vintage-winkels bij jou in de buurt.

Leuk én duurzaam is zelf een kledingruilfeestje organiseren met je vriendinnen. Swap till you drop!

Maar als niemand meer H&M koopt, hebben die vrouwen en meisjes ook geen werk meer.

Dat zou je denken, maar dat is een misverstand. Zie ons artikel 'Als wij geen goedkope kleding meer kopen, verliezen arbeiders in lagelonenlanden toch hun werk?' [link invoegen]. Als iedereen bij H&M blijft kopen, duurt het nog een eeuwigheid voordat het leven verbetert van de meisjes en vrouwen die jouw kleren maken. Prijsvechters zullen altijd blijven zoeken naar de laagste lonen en de goedkoopste fabrieken.

Wat echt goed werkt, is als fabrieksarbeiders zich verenigen. Alleen dan kunnen ze een vuist maken en meer lonen en een veiligere werkplek eisen! 
Vakbonden zijn dus cruciaal. In Nederland hebben vakbonden een sterke stem, maar dat geldt niet voor veel lagelonenlanden. Mondiaal FNV wil vakbonden helpen zodat zij en hun leden zelf hun boontjes kunnen doppen. Zo bieden we hen financiële steun en geven we trainingen en advies.

Kan ik ook wat doen om de maaksters van mijn t-shirt te helpen?

Super dat je wilt helpen! 

Een eerste, makkelijke stap is om ons op Facebook te liken, dan blijf je op de hoogte van onze acties en krijg je informatie die je onder je vrienden kunt verspreiden. Ook kun je je abonneren op onze nieuwsbrief [link invoegen]. Daarin lees je over collega's wereldwijd en hoe je die kunt steunen. 

Heb jij een vraag over H&M of andere kledingmerken? Stuur een e-mail naar mondiaal@fnv.nl en we proberen ‘m voor je te beantwoorden. We zijn benieuwd!

Karen van eerlijkwinkelen.nl tipt hoe het anders kan

‘EerlijkWinkelen is om bovengenoemde redenen ook bepaald geen fan van fast fashion. Gelukkig wordt het aanbod van winkels die fair fashion verkopen steeds groter. In de EerlijkWinkelen app en site vind je 1700 winkels in 61 grote en kleinere plaatsen die biologische, fair trade en tweedehands producten verkopen. Waaronder ook een flink aanbod kledingwinkels. Daarnaast vind je op de website ook nog eens zo’n 100 webshops die fair fashion verkopen.’

EerlijkWinkelen wijst je de weg.