FNV eist in 2012 compensatie van de inflatie, en een beetje extra

De FNV zet in het arbeidsvoorwaardenbeleid 2012 in op behoud van koopkracht, behoud van werk en minder flexcontracten. Hoofdbestuurder Catelene Passchier licht dit toe.

Het is crisis, dus valt er nu wel veel te eisen?
‘Als je maar lang genoeg ‘crisis’ roept, is er gewoon crisis. De meeste mensen hebben nog werk, en in een aantal bedrijven wordt nog stevig verdiend. In een aantal ook niet. We hebben er last van dat het in andere delen van Europa niet zo goed gaat. Wij hebben als Nederland een groot belang bij export, dus we zullen wel merken dat het ook in Nederland wat zal gaan stagneren. In ieder geval vinden wij als vakbeweging dat waar hard gewerkt wordt, daar een behoorlijke beloning tegenover moet staan.

‘Ten tweede leiden de bezuinigingen door de overheid tot minder bestedingen; daar waarschuwt het CBS ook voor. Als je teveel bezuinigt, gaat de economie vanzelf krimpen. Bij een aantal grote bedrijven zie je dat ze preventief afslanken. Daarmee vergroot je de werkloosheid, want die mensen komen nu elders niet makkelijk aan ander werk. Wij zijn er ook tegen dat bedrijven vast personeel inruilen voor flexkrachten; de regels staan dat ook niet toe. We zien liever dat instrumenten zoals de deeltijd-WW weer worden ingezet.’

In de bouw, de kleinmetaal en de scheepvaart zie je de orders al teruglopen. Moet je daar dan niet terughoudend zijn in je cao-eisen?
‘Als er ontslagen vallen, komt dat niet doordat de beloning een procentje is gestegen. In september hadden we al een voorlopige looneis neergelegd van maximaal 2,5 procent. Dat hebben we met de bonden intensief besproken. Daarnaast willen we dat iedereen er 300 euro bruto bij krijgt als koopkrachttoeslag. Bonden kunnen besluiten om die 300 euro te gebruiken als tegemoetkoming in de gestegen kosten van de kinderopvang of de ziektekostenverzekering. En het zou mooi zijn als ze ook de uitkeringsgerechtigden in de sector, bijvoorbeeld met een WIA uitkering, niet vergeten.

‘Bedenk dat werknemers in verschillende sectoren er de laatste jaren nauwelijks iets bij hebben gekregen. Daar komt bij dat de bezuinigingen van de overheid vooral neerslaan bij gewone mensen met midden- en lagere inkomens. Het is niet gebruikelijk dat de FNV haar looneis laat beïnvloeden door politieke maatregelen, maar in de huidige situatie vinden we dat dit moet. Compensatie van de inflatie, en een beetje extra: dat betekent dat mensen er niet veel op vooruitgaan, maar ook niet verder op achteruit. Dat vinden we een mooie doelstelling voor dit moment.

‘Naast koopkrachtbehoud is behoud van werk een speerpunt. We zetten ons ook in voor de arbeidsparticipatie van ouderen en mensen met een arbeidsbeperking. Je kunt niet aan de ene kant de pensioenleeftijd verhogen en tegelijk denken dat het vanzelf wel goed komt. Dat zal extra lastig zijn als bedrijven bezig zijn met bezuinigen.’

Zijn er nog meer speerpunten?
‘Ja, het derde speerpunt is dat we verder gaan met het tegengaan van onzeker werk in flexcontracten. Dat was in 2011 al een speerpunt, maar dat heb je niet in één jaar geregeld. Het staat nu wel bij iedereen hoog op de agenda. We willen paal en perk stellen aan al die tijdelijke contracten en de toename van allerlei uitzendconstructies.

‘Maar we willen tegelijk iets doen voor de positieve vormen van flexibiliteit, zoals thuiswerken en flexibele werktijden. Veel mensen vinden dat interessant. Bij FNV Bouw stond zeggenschap over werktijden met stip bovenaan in een enquête onder de leden over het arbeidsvoorwaardenbeleid.’