Stage

Volgens de wet is je stagebedrijf niet verplicht een stagevergoeding te geven. Maar het is wel gebruikelijk. En als het in de cao van het bedrijf is geregeld, moet je stagebedrijf zich daaraan houden. Sommige bedrijven geven alleen een onkosten- of reiskostenvergoeding. Dit telt niet als loon, dus je hoeft hierover geen belasting te betalen. Maar het houdt ook in dat je bijna nergens voor verzekerd bent.

Er zijn grote verschillen te vinden in vergoedingen. Met name opleidingsniveau, studiejaar en eventuele relevante werkervaring bepalen de hoogte van de vergoeding.

Mbo

Als je 4 dagen in de week stage loopt dan kun je uitgaan van € 182 bruto per maand en bij 5 dagen van € 227 bruto per maand.

Hbo

Het gemiddelde ligt op € 136 tot € 227 per maand. Deze vergoedingen hebben betrekking op een stage in het 2e of 3e jaar van de opleiding. Voor een afstudeerstage is het gemiddelde € 227 tot € 363 per maand.

Universiteit

Het gemiddelde bedraagt hier tussen de € 227 en € 454 per maand.

Je kunt je werkgever met alle recht van de wereld houden aan zijn handtekening onder de praktijkovereenkomst.

Daarmee heeft hij zich verplicht jou het vak te leren. Hij moet ook een leermeester, instructeur of begeleider beschikbaar stellen. Die moet jou die werkzaamheden laten doen die in het opleidingsprogramma staan. Leg je kritiek dus voor aan deze begeleider. Helpt dat niet, schakel dan je stagebegeleider van school in. Als niets helpt, kaart je probleem dan aan bij een van de kenniscentra beroepsonderwijs bedrijfsleven (voor meer info: www.colo.nl ).

Mag dat? Nee. Zolang je leerplichtig bent, mag je niet werken tijdens schooluren. Wel kun je afspreken dat je werkt tijdens je schoolvakantie of op een vrije dag. In veel cao's is vastgelegd dat je vrij krijgt voor een examen. Geldt dat voor jou niet, dan zul je een vakantiedag moeten nemen.

Als je een BBL-opleiding volgt krijg je met een praktijkovereenkomst te maken. Bij deze opleiding staat het leren van een beroep centraal. Je gaat meestal één dag in de week naar school voor de theorie en drie of vier dagen per week naar een bedrijf om de praktijk te leren. De praktijkovereenkomst is het contract tussen jou, de school en het leerbedrijf.

In de praktijkovereenkomst staan onder andere afspraken over:

• de begin- en einddatum van je leerperiode en het aantal klokuren.
• begeleiding tijdens de leerperiode.
• de eindtermen die je in je leerperiode moet halen.
• de beoordeling van je leerperiode.
• het einde van de leerperiode

Als je minderjarig bent, moeten ook je ouders/verzorgers/voogd deze overeenkomst ondertekenen. Bij de Beroeps Begeleidende Leerweg tekent bovendien het Colo, de vereniging kenniscentra beroepsonderwijs bedrijfsleven, om aan te geven dat het om een erkende praktijkplaats gaat. Kijk voor meer info over praktijk- en stageovereenkomsten op www.stage.pagina.nl .

Nee. Daarom is het belangrijk afspraken over je stage schriftelijk vast te leggen in een zogenaamde stageovereenkomst. Hierin regel je de arbeidsvoorwaardelijke kant van je stage. Veel bedrijven hebben een standaardovereenkomst voor stages.

In een stageovereenkomst moeten zaken staan als:

• begin en einddatum van je stage
• aantal uren per week dat je werkt
• stagevergoeding
• de begeleiding op de stageplek
• onkostenvergoeding
• aansprakelijkheid
• vakantiedagen
• regeling bij ziekte of ongeval en zaken rond sociale verzekeringen
• een getuigschrift na afloop

De inhoudelijke kant van je stage regel je in een stageplan. Hierin beschrijf je helder wat het doel is van je stage, wat je gaat doen, hoe de begeleiding wordt geregeld vanuit school en dat soort zaken. Je opleiding moet dit plan goedkeuren. Het is heel verstandig om dit stageplan als bijlage bij de stageovereenkomst te laten opnemen.

Je stage is essentieel voor het uiteindelijk behalen van het zo belangrijke diploma. Door je stage vroegtijdig af te breken, loop je het risico dat je opleiding langer gaat duren of dat de opleiding niet bereid is voor een nieuwe stageplaats te bemiddelen. In het ergste geval haal jij je diploma niet. Het is dus niet verstandig om zomaar te stoppen met je stage. Wil je stoppen met je stage omdat je een probleem hebt? Praat er dan over! Ga het gesprek aan met je docent, stagebegeleider, de directie van je school of je decaan. Het is ook in het belang van de school dat jouw probleem wordt opgelost en jij je stage kunt afmaken. En het is de plicht van je opleiding om jou te helpen.

Als je geld verdient, kan dat gevolgen hebben voor de kinderbijslag of studiefinanciering. Je mag maar een bepaald bedrag verdienen per kwartaal bij kinderbijslag, of per jaar bij studiefinanciering. Meer hierover vind je in het onderdeel 'Vakantiewerk en bijbaan'. Ontvang je een stagevergoeding van minimaal het wettelijk minimumuurloon en draagt je werkgever premies af, dan zijn dat inkomsten waarover je loonheffing moet betalen. Het is heel goed mogelijk dat je te veel belasting betaalt. Je kunt te veel betaalde belasting achteraf terugvragen via een Tj-biljet. Kijk hoe je dit doet op www.fnvjong.nl/geld/belastingaangifte

De stageovereenkomst die jij met je stagebedrijf hebt gesloten, eindigt na afloop van de overeengekomen periode. Je stagebedrijf kan de overeenkomst alleen tussentijds beëindigen bij bijzondere omstandigheden.

Bijvoorbeeld als je hebt gestolen van het bedrijf. Maar ook als de stageopdracht eerder is afgelopen dan verwacht.

Het opdoen van praktijkervaring bij een beroepsopleiding kan op twee manieren: via werkend leren (BBL) of via stages (BOL).

• Bij de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) leer je al werkend. Je bent minstens 60 procent van de studieduur aan het werk in de praktijk. Daarnaast ga je minimaal één dag in de week naar school voor theorielessen.
• Bij de beroepsopleidende leerweg (BOL) volg je volledig dagonderwijs met stages. Je bent minimaal 20 en maximaal 60 procent van de studieduur aan het werk in de praktijk.

Eén stagiair op de 50 werknemers. De FNV wil in cao's bijlagen opnemen, met een model-stagecontract voor leerlingen en studenten die een opleiding volgen. Belangrijkste afspraak is dat een stagiair niet volledig ingezet mag worden voor vaste productiewerkzaamheden, want de leerling ontvangt geen loon, maar krijgt een studiefinanciering.

Een stage is vooral bedoeld om te leren, niet om te werken. Aan de andere kant is het wel zo dat de meest geslaagde stages die stages zijn, waarbij de leerling zich volledig voelt opgenomen in het werkproces en soms al zelfstandig taken kan uitvoeren. Daar mag dus ook wel weer iets tegenover staan.

Daarom vindt de FNV dat er in een stagecontract afspraken gemaakt moeten worden over het vergoeden van onkosten. Meest voor de hand liggend is het betalen van de reis- en verblijfkosten, of kleding en gereedschapsgeld. Het voordeel van een onkostenregeling voor stagiairs is: het is geen inkomen en valt dus ook niet onder de bijverdienregeling of onder de loonbelasting. De FNV waarschuwt stagiairs ook altijd voor ongelukken. Bijna nooit staan stagiairs in de verzekeringspolis van het bedrijf genoemd.

Een vergoeding voor het stagelopen zou ook redelijk zijn. Nu zijn er bedrijven die zelfs helemaal geen vergoedingen verstrekken, maar ook bedrijven die meer dan gemiddeld betalen. De FNV sluit zo nu en dan cao's af, waarin concreet een stageloon wordt afgesproken.

• Snuffelstage: een snuffel- of oriëntatiestage komt vooral voor in het mbo of hbo en vindt meestal plaats in het eerste jaar van je studie. Tijdens deze periode die tussen de twee en negen weken duurt, maak je kennis met de
  stageplek en het vak waarin je na je studie terechtkomt.
• Meeloopstage: veel opleidingen - het mbo, het hbo en ook steeds vaker de universiteit - kennen een verplichte meeloop- of ervaringsstage in het derde of vierde jaar. Gedurende deze periode, die vaak een blok of een trimester duurt, leer je de opgedane kennis in de praktijk te gebruiken. Deze ervaring kun je in de laatste fase van je studie gebruiken en helpt bij het bepalen van je afstudeerrichting.
• Afstudeerstage: vierdejaars studenten zijn in bijna alle gevallen verplicht om hun studie af te ronden met een afstudeeropdracht of het schrijven van een scriptie. In samenwerking met een docent op je universiteit of hogeschool, meestal je scriptiebegeleider, bepaal je een onderwerp waar je een onderzoek naar gaat doen of waarover je uitgebreid verslag doet. Bij een aantal studies wordt van je verwacht dat je je scriptie verdedigt tegenover een speciale commissie. Bij andere studies studeer je direct na goedkeuring van je scriptie af.
• Maatschappelijke stage: maatschappelijke stage voor jongeren is op dit moment in de politiek en de samenleving een hot item. Het gaat om een vorm van leren buiten de muren van de school, waarbij leerlingen door middel van vrijwilligersactiviteiten kennismaken met allerlei aspecten en onderdelen van de samenleving. Idee erachter is dat je het beste leert hoe de maatschappij in elkaar zit, door er actief aan mee te doen. De overheid streeft ernaar dat zoveel mogelijk scholen maatschappelijke stages gaan aanbieden aan leerlingen.

Wettelijk gezien is het leerbedrijf niet verplicht loon te betalen aan een BBL-student.
Maar meestal krijgen leerlnigen tijdens de leerperiode wel een arbeidsovereenkomst. In veel cao’s staat vermeld hoeveel een leerling met een leerwerkplek verdient. Vaak is dit iets meer dan het minimumjeugdloon

Hoewel het niet gebruikelijk is, kan het dus toch voorkomen dat je geen arbeidsovereenkomst met het leerbedrijf hebt. Dat betekent dat je geen salaris krijgt tijdens je leerperiode. Je hebt ook geen recht op vakantiedagen, vakantiegeld en je betaalt geen sociale premies.

Je kunt aan het leerbedrijf vragen je een stagevergoeding of een reiskostenvergoeding te betalen. Daarnaast kun je ook afspraken maken over het aantal vrije dagen dat je tijdens je leerperiode kunt opnemen. Dit soort afspraken kun je vastleggen in een apart (stage-) contract.