Het verbod op discriminatie staat in artikel 1 van de Grondwet. Dit artikel is in verschillende wetten en regelingen verder uitgewerkt. Gelijke behandeling op het werk betekent dat de werkgever de ene werknemer niet anders mag behandelen dan de andere werknemer, bijvoorbeeld omdat zij een vrouw is.

Toch verdienen vrouwen nog steeds aanzienlijk minder dan mannen. Op zich is dat niet zo vreemd. Vrouwen werken gemiddeld minder uren omdat zij vaker in deeltijd werken. Vrouwen zijn bovendien dikwijls werkzaams in lagere functies of in sectoren waar de salarissen lager zijn. Daarnaast stoppen veel vrouwen voor een kortere of langere tijd met werken, vaak vanwege de zorg voor kinderen.

Maar er is meer aan de hand. Ook als we rekening houden met deze omstandigheden blijft er een onverklaarbaar loonverschil over. Het verschil in de loop der jaren kleiner geworden, maar nog niet verdwenen.  De FNV maakt zich sterk om het verschil in beloning tussen mannen en vrouwen en autochtonen en allochtonen kleiner te maken. Hoe is de FNV van plan het loonverschil te tackelen?

Er is een duidelijk onderscheid tussen beloningsongelijkheid en beloningsverschillen. Het begrip beloningsongelijkheid is een term uit het arbeidsrecht: er mag tussen mannen en vrouwen geen sprake zijn van ongelijk loon voor gelijkwaardig werk. Het begrip beloningsverschil komt uit de economische wetenschap. 'Beloningsverschil' is een neutrale term, 'beloningsongelijkheid' duidt op onrecht.

1 Onderzoek

Het klinkt saai, maar het is de basis van alles: goed en gedegen onderzoek. De FNV verricht of zelf onderzoek of we werken mee aan onderzoek door anderen. In 2007 hebben de FNV, FNV Bondgenoten en ABVAKABO FNV een onderzoek gedaan naar de oorzaak van het loonverschil. De conclusie: Biedt meer scholing die vrouwen opleidt tot hogere of middenkaderfuncties. Zorg voor meer deeltijdbanen in hogere en middenkaderfuncties. En stimuleer vrouwen om niet helemaal te stoppen met werken als ze kinderen krijgen. Hieronder kunt u het rapport downloaden. Meer lezen over onderzoeken naar loonverschillen >>

2 Website gelijk loon

De FNV een van de initiatiefnemers van de loonwijzer, een populaire website met een online onderzoek naar beloningsverschillen. De loonwijzer is in meerdere landen actief en biedt een schat aan informatie over beloning en beloningsverschillen. Check deze website >>

3 De rol van de ondernemingsraad

De ondernemingsraad heeft een sleutelrol in het voorkomen en tegengaan van beloningsverschillen. Het gaat dan meestal niet om keiharde discriminiatie, maar om zaken die onbedoeld niet goed uitpakken. Zoals verschil in toeslagen voor part-timers en full-timers, een niet geheel sekse-neutraal functiewaarderingssysteem en de uitsluiting van bepaalde groepen werknemers van toeslagen. De ondernemingsraad kan bijvoorbeeld gebruik maken van de informatie van het sociaal jaarverslag om vermoedens van ongelijke behandeling te toetsen. Of gebruik de checklist Gelijke beloning.

4 checklist Gelijke beloning

De checklist is een instrument voor cao-partijen op bedrijfstak- en ondernemingsniveau, voor werkgevers, personeelsfunctionarissen en voor leden van medezeggenschapsorganen. De checklist gaat grondig in op onderwerpen waarin mogelijk ongerechtvaardigd indirect onderscheid zou kunnen schuilen. De checklist bestaat uit 10 hoofdvragen en subvragen. Als u de vragen serieus beantwoord, krijgt u een goed beeld of in uw organisatie beloningsongelijkheid voorkomt. De checklist is hieronder te downloaden.

 checklist je verdiende loon