“De sociale dienst kijkt niet naar personen”

Debbie, 39 jaar woont met twee minderjarige kinderen. Ze leven van een bijstandsuitkering van 1040 euro per maand. Ze moet steeds uiterst zuinig doen. Na aftrek van alle vaste lasten heeft ze voor haar en de  kinderen 300 euro te besteden waar ze verder alles van moet doen.

In de nieuwe wetgeving (Wet werken naar vermogen) ontvangen bijstandsgerechtigden langzaamaan steeds minder geld. Dat gaat oplopen tot minimaal euro 100 per maand minder. Daar bovenop komen dan nog kortingen op de kinderopvang en het afschaffen van de stadspas. Dan zal het nog minder zijn. Debbie hoopt dat ze tegen de tijd dat al die bezuinigen ingevoerd worden een betaalde baan heeft.

Haar zoontje (8) en dochtertje (5) zijn beiden hoogbegaafd. De oudste zit inmiddels op een Leonardoschool, speciaal onderwijs voor hoogbegaafde kinderen. Op zijn vorige school werd hij gepest en kreeg hij onvoldoende begrip van de leerkrachten, nu gaat het een stuk beter met hem. Dit schooljaar zitten beide kinderen op de Leonardoschool. Ze maakt zich zorgen hoe ze het schoolgeld (1800 euro per kind per jaar) moet betalen.

Hbo-diploma

Onlangs slaagde Debbie met een acht voor haar hbo-diploma management/economie/recht.
Ze heeft zich vijf slagen in de rondte gewerkt om in combinatie met de zorg voor haar kinderen die opleiding te halen en zo haar kansen op de arbeidsmarkt te verhogen. Na wat heen en weer gepraat mocht ze van de sociale dienst deze opleiding volgen. Met haar klantmanager sprak ze af even rust te nemen en dan over een paar weken, na de zomervakantie, keihard op zoek te gaan naar een baan.

Die paar weken rust werden haar niet gegund. Op 29 juni kreeg Debbie een brief van de sociale dienst waarin haar werd opgedragen vanaf 4 juli twee dagdelen per week deel te nemen aan workshops en andere activiteiten. Dat was dus nog geen week later.

Vette letters

Met vette letters laat de brief weten dat het niet vrijblijvend is. ‘Geen gehoor geven aan deze uitnodiging heeft gevolgen voor uw uitkering.’ Het is de bedoeling dat Debbie net zolang de workshops blijft volgen totdat ze betaald werk heeft.

Debbie: “De persoon die dit begeleid zei tegen me: ‘Ik denk dat het onder je niveau is, maar dan kun je de anderen helpen.’ Het programma is dus zeker niet afgesteld op mijn persoonlijke kwaliteiten en verbeterpunten. Ik heb dit soort dingen al zo vaak gedaan en het voegt aan mijn kwalificaties niets toe. Natuurlijk wil ik zo snel mogelijk weer een baan, waarom denk je dat ik al die jaren gewerkt en gestudeerd heb.”

Moeizaam traject

Debbie had een goed betaalde baan bij een assurantiekantoor. Tien jaar geleden kreeg ze de diagnose beginnende baarmoederhalskanker. Ze werd uiteindelijk genezen verklaard maar kwam, na een moeizaam traject van Ziektewet en zwangerschapsverlof, in de Bijstand terecht. Kwam weer aan het werk, maar raakte haar baan om bedrijfseconomische redenen kwijt en kwam in de WW. Eind 2010 valt zij terug in de bijstand.

Debbie heeft, daartoe verplicht gesteld door de sociale dienst, gehoor gegeven aan de oproep van 29 juni en een middagbijeenkomst gevolgd. Een gedeelte van de groep was de Nederlandse taal niet goed machtig en de anderen hadden een totaal andere opleidings- en ervaringsachtergrond.

Daar is niets mis mee maar Debbie leert daar niet van. “Vaak nemen mensen zoals ik een soort leiders-/hulprol aan binnen de groep, vertelden ze. Ik zei dat ik privé mensen graag help. Dat ik dat eventueel voor hen ook wel wil doen, maar dan gewoon betaald.”

Blij en hulpvaardig

Na opnieuw gesprekken met de sociale dienst hoeft ze gedurende de schoolvakanties de workshops niet meer te volgen. In ruil hiervoor moet ze beloven na de schoolvakanties positief, blij en hulpvaardig weer aan de workshops mee te doen.

Rode kaart

Erica Hemmes, bestuurder uitkeringsgerechtigden en ouderen bij FNV Bondgenoten om commentaar gevraagd.
“Het is mooi dat de gemeente Breda deze mevrouw een hbo-opleiding heeft laten volgen. Maar nu lijkt het meer pesten van uitkeringsgerechtigden. In de eerste plaats hoort iedereen, dus ook een instantie als de sociale dienst, een redelijke termijn in acht te nemen waarbinnen mensen opgeroepen worden. Een paar dagen tussen oproep en cursus vind ik beslist geen redelijke termijn.

Bovendien moeten cursussen wel zinvol zijn anders is het weggooien van gemeenschapsgeld en frustreer je mensen alleen maar. In dit geval moet iemand die keihard heeft gewerkt om haar kansen te vergroten haar tijd zitten te verdoen met een cursus waarvan duidelijk is dat het voor haar niets oplevert. Wat mij betreft een rode kaart voor die gemeente.”

brochure Nieuwe wetgeving, meer armoede